قلعه بابک | راز مقاومت خرمدینان

1

قلعه بابک یکی از قلعه های نفوذ ناپذیر خرمدینان بود که جهت دفاع و حمله علیه دشمنان طی ۲۲ سال استفاده میشد. این قلعه تقریبا راه نفوذی نداشت و این یکی از نقاط مثبت آن برای خرمدینان بود تا علیه دشمن ایستادگی کنند. به خاطر موقعیت خوب استراتژیکی این قلعه اغراق نیست اگر بگوییم تنها ۱۰۰ نفر از مردان آن میتوانستند ارتشی ۱۰ هزار نفری را مغلوب کنند.

قلعه بابک
قلعه بابک

بابک خرمدین

بابک خرمدین  رهبر اصلی مبارزان ایرانی خرمدین است که بعد از مرگ ابومسلم بر خلافت عباسی شوریدند. در دوران خلافت عباسیان، آذربایجان کانون شورش طولانی‌ مدت و خطرناک علیه خلافت عباسی بود که توسط بابک خرمدین رهبری میشده‌ است و بر شمال غرب ایران تاثیر گذاشت و بیش از ۲۰ سال طول کشید. از خرمدینان با نام سرخ جامگان یاد میشده و یکی از پایگاه های دفاعی آنها، قلعه بابک بوده است. بابک خرمدین سرانجام با توطئه افشین دستگیر شد و به طرز دهشتناکی توسط خلیفه معتصم عباسی کشته شد. روایت کرده اند وی تا آخرین لحظه تسلیم نشد و از ناسزا گفتن به خلیفه عباسی حتی در حین مرگ نیز دست نکشید.

تاریخچه قلعه

این قلعه به نظر میرسد در عصر امپراطوری اشکانی و ساسانی ساخته شده که هم عصر با تخت سلیمان بوده است. دژ بابک یا بَذ، بنا شده در بالای کوهی به بلندای ۲۳۰۰ متر، در نزدیک به سه کیلومتری شهر کلیبر می‌باشد. دژ در زمان ساسانیان ساخته شده و نام خود را از نام بابک خرمدین، رهبر رویارویی با خلفای عباسی تا سال ۸۹۳ میلادی، گرفته‌ است. این دژ مربوط به دوران خرمدینان است و در شهرستان کلیبر، بخش مرکزی، روستای شجاع آباد واقع شده و با نام قلعه و قصر جمهور در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۴۵ با شماره ثبت ۶۲۳ به‌ عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌ است.

قلعه بابک
قلعه بابک

مکان قلعه بابک و ویژگی های آن

این قلعه در ۵۰ کیلومتری  شمالی اهر و در منطقه ای به نام کلیبر در ارتفاع ۲۷۰۰ متر بالاتر از سطح دریا قرارگرفته است. در اطراف این قلعه دره هایی خطرناک قرار گرفته و تنها یک راه برای ورود به قلعه وجود دارد. مسافت دروازه ابتدایی تا خود قلعه ۲۰۰ متر است. تنها راه ورود به قلعه این است که شما راه دروازه را پیش بگیرید. در غیر این صورت شما به هیچ عنوان نمیتوانید وارد قلعه شوید.

پست های مرتبط

پیش از این که به دروازه دژ برسیم از گذرگاهی می‌گذریم، این گذرگاه همچون دالانی است و تنها گنجایش گذشتن یک نفر را دارد و دو نفر به سختی از آن می‌توانند بگذرند. گذرگاه در فاصله دویست متری دروازه دژ و روبروی آن می‌باشد. آمدن هر تازه‌وارد سپاهی و غیره، کوهبانیه‌ها راکه در برج‌های دوسوی دروازه جای داشته‌اند را هشیار می‌کرده‌است. جایگاه کوهبانیه‌ها در بلندی است و بنابر این به هر چیز و هر کس چیرگی کامل داشته‌اند. این برج‌ها یکی مخروطی و دیگری مدور واستوانه‌ای از سنگ‌های تراشیده با ملاط ساروج استوار ساخته شده‌اند. باروها که از نوعی سنگ خارا ساخته شده تمام درزهای کوهستان را بسته‌است. برای نفوذ به درون بنا بایستی حتماً از دروازه گذشت و از کوهستان راهی برای درون شدن، نیست. نزدیک شدن ابزار دژ کوب، منجنیق و آتش‌افکن به این دژ تقریباً ناشدنی بود.

بنای دژ که دو طبقه و سه طبقه است که پس از ورودی قرار گرفته‌است و پس از آن تالار اصلی وجود دارد که پیرامون آن را هفت اتاق فرا گرفته‌است، اتاق‌هایی که به تالار میانی راه دارند. در بخش شرقی دژ تأسیسات دیگری مرکب از اتاق‌ها و آب انبارها ساخته شده‌است. سقف آب انبارها با طاق جناغی و گهواره‌ای استوار شده‌اند. محوطه درونی آن‌ها نیز به وسیله گونه‌ای ساروج نفوذ ناپذیر گردیده و به هنگام زمستان از برف و باران پر شده و در تابستان و هنگام تنگناها و محاصره‌ها از آب آن‌ها بهره‌برداری می‌شد. در سمت شمال غربی دژ پلکان‌هایی سرتاسری بود است که اکنون ویران شده و بخش‌هایی از آن بیرون خاک است و تنها راه صعود به بخش‌های بلندتر بناست.

قلعه بابک
قلعه بابک

در مورد اشیا, ظروفی در این قلعه هستند که از ۸۰۰ سال تا به امروز باقی مانده اند و سکه های مسی ای هستند که به علت زنگار موجود بر روی آن قابل خواندن نیستند. از جغرافیای تاریخی بذ، در دوره پیش از اسلام، آگاهی چندانی در دست نیست، ظاهراً در دوره هخامنشیان کادوسی‌ها، از اقوام ساکن کرانه‌های جنوب غربی دریای خزر، در آنجا زندگی می‌کرده‌اند و جنگ‌هایی نیز با هخامنشیان داشته‌اند.

قلعه بابک
قلعه بابک

چگونه به آنجا برویم؟

راه کلیبر به قلعه تنها ۳ کیلومتر است اما بسیار دشوار. برای رسیدن به قلعه شما باید راه خطرناکی را طی کنید. از پرتگاه های خطرناک گرفته تا راهی صعب العبور و پله های نامتوازن. خیلی مراقب باشید. از دالانی که در راه ورد به این قلعه وجود دارد تنها یک نفر قادر به عبور از آن خواهد بود و باید تک تک از آن عبور کرد.

آدرس: استان آذربایجان شرقی, ۵۰ کیلومتری شمالی شهر اهر, ۳ کیلومتری جنوب غربی شهر کلیبر

1 نظر
  1. ندا می گوید

    جالب بود

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دوازده − هفت =