مهیاوه غذای محلی هرمزگان

مَهوو ، مَهوه یا مهیاوه، که به عربی مِشاوَه گفته می‌شود، از خوردنی‌ها و غذای سنتی شهرستان های جهرم، گراش، لارستان، بستک، خنج و منطقه جنوب ایران و هرمزگان می‌باشد.

«مهوه» بر وزن «قهوه» که گاهی «مهیاوه» یا «مَویُه Muwyoh» هم گفته می‌شود به گویش محلی، در تمام منطقه هرمزگان و به ویژه جنوب فارس دیده می‌شود و بسیار رایج است. مهیاوه مایعی است به رنگ تیره مایل به خاکستری و بوی تندی دارد. مهیاوه بسیار خوشمزه ،مقوی ودارای یُد فراوان است .مهوه خوب، خوش بو و رنگ آن زرد می باشد.در قدیم در داخل «خُمه» و در پشت بام قرار می دادند. با درناتریپ همراه باشید.

کلمه مهیاوه

گویا کلمه مهوه و مهیاوه، در اصل از دوکلمه ماهی و آوه، مرکب بوده و آوه به معنی آب است.

رنگ و طعم مهیاوه:

مهیاوه یک نوع غذای آبکی تیره رنگ و شور و تند است که آن را از یک نوع ماهی ریز به نام موتو، متو یا حشینه (مومغ، ساردین) درست می‌کنند و با نان یا همراه غذاهای دیگر به مصرف می رسانند و بسیار مقوی و اشتها آور است.

فواید غذایی مهیاوه

مهوه دارای فسفر و کلسیم و چربی زیادی است که همگی از ماهی بدست آمده‌است. مردم منطقه جنوب می‌گویند که فرمول مهوه یا (مهیاوه) را ابن سینا طبیب و دانشمند ایرانی یا بقول بعضیها بزرگمهر وزیر انوشیروان تهیه نموده‌است، و معتقدند که خوردن مهوه که دارای خردل هم هست از ابتلاء به بیماری پوستی (پیس) جلوگیری می‌کند.

 

مواد لازم جهت تهیه مهیاوه:

  • ماهی متو(خشک)۵۰۰گرم
  • خندل(خردل)۵۰۰گرم
  • رازیانه ۲۵۰گرم
  • پوست نارنج ۴-۵تکه
  • تخم گشنیز ۲۵۰گرم
  • نمک به مقدار لازم
خواندن این نوشته ها توصیه می شود

روش تهیه مهیاوه:

 

الف – از پودر ماهی:

ماهیهای مذکور را در روی شن و ماسه کنار دریا خشک می‌کنند و اگر بخواهند از پودر آن استفاده کنند، پس از اینکه خوب خشک شد ماهیها را کاملاٌ کوبیده و بعد، الک می‌کنند و شن و ماسه را از آن جدا می‌سازند و بعد پودر ماهی را با زرد چوبه، فلفل، راز (دانه باریک و سیاه رنگ)، گشنیز و خردل مخلوط ساخته، دوباره می‌کوبند و در آب و نمک می‌ریزند و در شیشه یا خمره مخصوص ریخته و درش را می‌بندند و بعد ظرف را به مدت ۲۰ تا ۳۰ روز در آفتاب قرار می‌دهند، مایعی که به این ترتیب فراهم می‌شود، نسبتاٌ روان و با بوی زننده می‌باشد. مهیاوه را روی نان مالیده می‌خورند، بعضی مهیاوه را به همراه برنج مصرف می‌کنند.

ب- از ماهی:

برای تهیه مهیاوه از ماهی، در ابتدا مقداری ماهی خشک موتو یا حشینه را شسته و سر آن را جدا کرده و در حلب یا خمره می‌اندازند و در حدود دو کیلو نمک به آن می‌افزایند و در آفتاب می‌گذارند و هر روز با چوب مخصوصی، آن را بهم می‌زنند و به وسیله آبکش صاف کرده آب آن را در ظرفی دیگر جدا ساخته و تفاله آن را به دور می‌ریزند سپس مقداری خردل بو داده و پوست نارنج کوبیده را روی مایع می‌ریزند، سپس همه را داخل خمره کرده در آن را بسته مجدداٌ در آفتاب می‌گذارند و چند روز صبر می‌کنند و بعد به سراغ آن می‌روند. سوراخ یا سوراغ: در بندرعباس مخلوط ماهی مومغ (حشینه) و آب نمک و گل سرخ و پوست نارنج را برای اینکه خوشبو و شود در حلب می‌ریزند و ان را سوراخ یا سوراغ می‌نامند پس از آماده شدن آن آب سوراغ را برداشته و روی نان می‌مالند و به اصطلاح خودشان. نان سوراغ روغنی می‌خورند.

طرز تهیه مهیاوه در بندرعباس

برای تهیه مهیاوه ابتدا  یک نوع ماهی ریز به نام موتو، متو یا حشینه ( مومغ ، ساردین ) به طول  پنج تا ۱۰ سانتی متری را روی شن و ماسه سواحل نیلگون خلیج فارس خشک می کنند بعد از خشک شدن ماهی ها را کاملا کوبیده و الک می کنند.

پودر ماهی های الک شده  را با زرد چوبه، فلفل، راز ( دانه باریک و سیاه رنگ )، گشنیز ، گندم ، جو و  خردل مخلوط ساخته ، دوباره می کوبند و در آب و نمک می ریزند ؛ مایع نسبتا روانی  به رنگ تیره مایل به خاکستری را در  شیشه یا خمره مخصوص  به مدت ۲۰ تا ۳۰ روز در آفتاب گذاشته می شود و بعد ازآن آماده برای استفاده است.

گفتنی است مهیاوه علاوه بر مصرف آن در بندرعباس و استان هرمزگان در شهرستان های گراش و لارستان نیز استفاده می شود.

نکات لازم: در صورت دلخواه می توان به مهیاوه زیره فلفل سیاه و کنجد هم اضافه کرد.

 

منبع ویکی بوک

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

نظر خودت رو در مورد این مطلب با ما در میون بزار. اگر تجربه ای در این مورد داری خوشحال میشم بشنومش.😍
آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.